کنفرانس بین المللی محاسبات نرم

صفحه اصلی / پنجمین کنفرانس بین المللی محاسبات نرم

دیداری‌سازی و ارزیابی نتایج مدل‌های یادگیری آماری با استفاده از نقشه‌های کلاس به همراه ارائه نرم‌افزار کاربردی با تاکید بر دست‌نوشته‌های فارسی

نویسندگان :

علیرضا کبورانی¹ موسی گلعلی‌ زاده²

1- دانشگاه تربیت مدرس 2- دانشگاه تربیت مدرس

کلمات کلیدی :

ارزیابی مدل،دیداری‌سازی،نقشه‌های کلاس،طبقه‌بندی،اعداد دست‌نویس

چکیده :

پیش‌بینی و پیشگویی با کمک مدل‌های یادگیری آماری از پراستفاده‌ترین و مهمترین کاربردهای علم آمار است. مدل‌های آماری پس از آموزش به کمک پردازش داده‌های آموزشی‏، به اهداف متفاوتی ‏مانند تخصیص مشاهدات جدید به کلاس‌های موجو‎د‎ در مدل‌های ‎‎‏طبقه‌بندی، نحوه عضویت مشاهدات در خوشه‌ها در مدل‌های خوشه‌بندی و موارد بسیار دیگر استفاده می‌شوند. معمولا این امکان وجود دارد که مدل در پیش‌بینی کلاس یا خوشه‌ی بعضی از مشاهدات خطا داشته باشد و آنها را به اشتباه به کلاس یا خوشه دیگری تخصیص دهد. در این شرایط مشخص کردن علت خطای مدل آماری به منظور اصلاح ‎‎‏روند کارکرد و ارتقای عملکرد آن بسیار حائز اهمیت است. خطاهای مدل ممکن است به علت برچسب‌گذاری اشتباه بالقوه، هم‌پوشانی کلاس‌ها، وجود زیرکلاس‌ها و موارد اینچنینی باشد. برای یافتن علت خطاهای مدل و دستیابی به بینش بهتر و عمیق‌تر نسبت به نتایج مدل‌های آماری و عملکرد آن‌ها‏، می‌توان از ابزار ارزیابی مدل‌های آماری مانند ماتریس‌درهم‌ریختگی استفاده کرد. عمده ابزارهای حاضر‏، بینشی کلی از عملکرد مدل ارائه می‌کنند و بررسی علت خطاها به صورت موردی فراهم نیست. در تحقیق حاضر‏، نمودار نقشه‌کلاس به عنوان راهکاری شهودی و بسیار پرکاربرد و راهگشا برای شناسایی و یافتن دلایل خطاهای پیش‌بینی مدل‌های آماری و بررسی موردی خطاها در هر یک از نقاط داده معرفی می‌شود. همچنین‏، نحوه عملکرد نقشه‎های کلاس در تحلیل مجموعه اعداد دست نوشته فارسی تشریح می‌شود و در آخر برای بهبود کارکرد این ابزار نرم‌افزاری کاربردی تحت وب که اخیرا نویسندگان این مقاله تولید کردند، ارائه می‌شود.