کنفرانس بین المللی محاسبات نرم

صفحه اصلی / چهارمین کنفرانس بین المللی محاسبات نرم

اولویت بندی تخصیص بودجه برای توسعه مناطق محروم با استفاده از روش‌های تصمیم گیری چندشاخصه فازی

نویسندگان :

حمزه امین‌طهماسبی¹ احمدرضا صراف‌جدیدیان² نیما اسفندیاری³

1- دانشگاه گیلان 2- دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت مرکز بین المللی بندر انزلی 3- دانشگاه گیلان

کلمات کلیدی :

بودجه ریزی، توسعه منطقه ای، AHP فازی، VIKOR فازی

چکیده :

در ایران طی چند دهه اخیر مشاهده می شود که توزیع فضایی و مکانی جمعیت، امکانات، تأسیسات زیربنایی و سرمایه‌گذاری‌ها در سطح کشور، به صورت مناسبی انجام نشده و موجب تشدید مسئله تمرکز شده است. توزیع استانی اعتبار و بودجه یکی از راه های حل مشکل تمرکز و توسعه فضایی نامتعادل در کشور است. مقاله حاضر با هدف ارائه مدل بهینه تخصیص بودجه برای توسعه مناطق محروم با استفاده از روش های تصمیم گیری چندشاخصه فازی انجام شد. در همین راستا، ابتدا با مطالعه عمیق ادبیات موضوعی و استفاده از نظرات خبرگان معیارهای مؤثر بر تخصیص بودجه در توسعه مناطق محروم شناسایی و تأیید و سپس اولویت استان ها برای تخصیص بودجه با توجه به این معیارها تعیین شد. ابتدا معیارهای تعیین‌شده با استفاده از روش AHP فازی وزن دهی شده و سپس استان های محروم با استفاده از روش VIKOR فازی رتبه بندی شده اند. نتایج حاصل نشان داد، از منظر اهمیت معیارها برای تخصیص بودجه توسعه به استان های محروم، معیارهای «نسبت راه اصلی به کل راه‌ها» و «تراکم شهری» در رتبه اول و معیار «تعداد مراکز فرهنگی و هنری به 10000 نفر جمعیت شهری» در رتبه آخر قرار می گیرند. همچنین، نتایج رتبه بندی استان های مورد بررسی بر اساس معیارهای ذکرشده نشان داد، استان سیستان و بلوچستان بالاترین اولویت برای تخصیص بودجه و استان خراسان جنوبی در پایین ترین اولویت در بین هفت استان بررسی‌شده قرار دارند. لذا در برنامه تخصیص بودجه، ابتدا باید استان های محروم تر مانند سیستان و بلوچستان و کردستان مدنظر قرار گرفته و بودجه بیشتری به توسعه آن ها جهت محرومیت زدایی تعلق گیرد.